Archive for the ‘Գիտաղբիւր’ Category

  Ս. Զատկի Տօնին  ժողովրդական  սովորութիւններէն  է  հաւկիթ  ներկելն  ու  հաւկթախաղը:  Հաւկիթը  կը  ներկեն  կարմիրի:  Հինէն  հայեր  հաւկիթը  կը  ներկէին  որդան կարմիրով :  Ըստ  Ս. Գրիգոր  Տաթեւացիի՝  հաւկիթը  օրինակն  է  աշխարհի.  Դրսի  կեղեւը՝  կը  նմանի  երկնքին,  սպիտակուցը՝ ջուրին,  դեղնուցն  ալ  երկիրն  է:  Իսկ  կարմիր  ներկելը՝  կը  նշանակէ,  որ  ողջ  աշխարհը  փրկուեցաւ  Քրիստոսի  արեամբ:  

ՈՒԻԼԻԸՄ ՍԱՐՈՅԵԱՆ
( 1908 – 1981 )

Ամերիկահայ, աշխարհահռչակ գրագէտ եւ թատերագիր Ուիլիըմ Սարոյեան (Արամ Գարաօղլանեան), ծնած է Գալիֆորնիոյ , Ֆրէզնօ քաղաքը:
Փոքր տարիքին կորսնցուց  իր սիրելի հայրը:
Մայրը, իր դժուարին օրերուն  ստիպուեցաւ, չորս զաւակները որբանոց յանձնել:
Տղաք, որբանոցին մէջ մնացին հինգ տարի:
Երբ կրկին ընտանիքը մեկտեղուեցաւ  Ուիլիըմ  հօրը կարօտով կ’այրէր:
Ան շատ մեծ կարօտ ունէր իր հօրէնական ծննդավայրը տեսնելու…: (Եւ զայն իրականացուց 1964 ին, դէպի Պիթլիս):
Ուիլիըմ երբ ուսումը լքեց, տասնըչորս տարեկան էր: Ստիպուած էր տան ծախսերը դիմագրաւել:
Զբաղուեցաւ զանազան գործերով: Ան, յաճախ կ’երթար մօտակայ գրադարաններ ու կը կարդար ամէն ինչ, որ կը սիրէր:
Իր միակ փափաքն էր պատմաբան ըլլալ…:
Մանաւանդ երբ կարդաց  Կի Տը Մօբասանի « Զանգակ » անուն հէքեաթը, որոշեց գրել ու տեւաբար գրել, ինքնուրոյն ոճով. զոր կոչուեցաւ՝ «Սարոյանի Ոճ »:
Բազմիցս իր գրական փորձերը ղրկեց զանազան հրատարակիչներու. բայց անոնք միշտ անտարբեր մնացին:
1928′ին իր գործերէն մէկը հազիւ ընդունուեցաւ ու հրատարակուեցաւ:
1933 ին երբ 25 տարեկան էր, կարգ մը պատմուածքներ ղրկեց Պոսթոնի  Հայրենիք Թերթին, ու հրատարակուեցաւ «Սիրաք Կորեան» ծածկանունով:
1935 ին այս պատմուածքները հաւաքեց  հատորի մը մէջ, որ կը կոչուէր «Խիզախ Երիտասարդը Թռչող Թրափէզին Վրայ»:
«Այս գործս շատ սիրուեցաւ , ճանչցուած գրագէտ մը եղայ եւ լաւ շահ բերաւ. ամբողջ պարտքերս վճարեցի եւ Հայաստան այցելեցի» կ’ըսէր ան, ամէն առիթով:
Այլեւս խանդավառ գրող մըն էր եւ կը գրէր առանց յոգնելու…:
1939 ին գրեց, «Ապրելու Ժամանակ» թատրերգութիւնը, որ Նիւ Եորքի մէջ նոյնպէս շատ սիրուեցաւ:
«Այս գործիս համար ինծի ուզեցին տալ՝ Փուլիցըր ի Մրցանակը եւ հազար տոլար. բայց ես մերժեցի, չուզեցի ընդունիլ. որովհետեւ ես դէմ եմ գրական մրցանակներուն եւ նիւթական օգնութիններուն» կ’ըսէ մեծ մարդը:
Կը սիրէր բնութիւնը, կենդանիները, մարդիկը, մանաւանդ տղոց աշխարհը:
Նախընտրեց  պարզ ապրիլ, անկեղծ, համեստ ու մտերիմ:
Գրեց՝ 1500 է աւելի պատմուածքներ, բազմաթիւ վէպեր, վիպակներ եւ թատրերգութիւններ:
Իր շատ կարեւոր գործերէն մին է. «Մարդկային Կատակերգութիւն» վիպակը, զոր թարգմանուեցաւ բազմաթիւ լեզուներու:
Սարոյեան դարձաւ Ամերիկայի ամէնէն շատ արտադրող գրագէտը:
« Ուզեցի քանդակագործ կամ նկարիչ ըլլալ, բայց ատոր համար պէտք ունէի գործիքներու, որոնք շատ սուղ էին. հետեւաբար հրաժարեցայ. գրելը ,աժան էր, մատիտ մը եւ թուղթ մը բաւարար էին  ինծի». խօսքերովը կը ցոլացընէր իր պատանեկութեան դժուարին օրերը:

Մեծանուն Գրագէտ Սարոյեան՝  գրիչով  կերտեց  իր ապագայ կեանքը եւ իր տեղը գրաւեց,  անմահ գրողներու ցանկին մէջ:

«Իւնէսքօ»ն 2008ը յայտարարեցտ « Սարոյանի Տարի » :

ՅԱՐԳԱ՜ՆՔ ՈՒ ՍԷ՜Ր  ԱՇԽԱՐՀԱՀՌՉԱԿ  ԳՐԱԳԷՏԻՆ:

«Չարլի Չափլին» «Շարլօ»

Նշանաւոր դերասան Չարլի Չափլին 1915 ին նկարագիր մը հնարեց: Շարժանկարի արտադրիչ Jacques Haik այս նկարագիրը կոչեց «Շարլօ»:

Չարլին «Շարլօ» դերին մէջ, քիչ կը խօսէր, շատ կը շարժէր: Ան՝ մարդկային զօրաւոր զգացումները կը պարզէր դիմախաղերով. այսպէս խամաճիկէ մը չէր տարբերեր:

«Շարլօ»ին մասնայատկութիւններն էին.

ØՄէլօն գլխարկ ØՊամպու գաւազան ØՆեղ բաճկոն ØՀնամաշ կօշիկներ ØՆեղ ու կարճ պեխեր ØԴիմախաղեր:

Չարլին «Շարլօ»ին հետ նոյնացաւ, աճեցաւ ու հսկայ մը դարձաւ:

Մանաւանդ դիմախաղերով ցոլացուց. ØԲարենապատակ ØՄարդասէր ØԽորամանկ ØԴիւրազգաց ØՃակատագրի յանձնուած, այդ «Ազնիւ Անգլիազի»ին յատկանիշերը:

                               ————–

 Չարլի Չափլին 16 Ապրիլ 1889ին ծնաւ Զուիցերիոյ մէջ: Համեստ ընտանիքի մը կրտսեր զաւակն էր. բայց փոքր տարիքէն գրկեց ճակատագրին բաժինը: Ընտանիքին հիմը փլաւ ու ինք մնաց մօրը քով: Քիչ ատեն յետոյ հայրը՝ Չարլս Չափլին ալքօլամօլ մը դարձաւ ու տարապանքներու մէջ մահացաւ: Մայրը՝ Հաննահ Չափլին դիրասանուհի մըն էր. թէ՛ալ երգչուհի: Փոքրիկ Չարլիին օրերը կ’անցնէի դատրոնը, մօրը սենեակին մէջ: Ան յաճախ կը շպարուէր դերասանի մը պէս: Գեղեցիկ աղջիկներ կը մտնէին սենեակը եւ զինքը կը փայփայէին. հոն շատ հաճելի պահեր կ’ունենար:

Օր ըստ օրէ մայրը իր առողջութիւնը կը կորսնցնէր: Հինգ տարեկան էր երբ մայրը բեմին վրայ բացակայեցաւ: Չարլին փափաքեցաւ մօրը տեղ բեմ ելլել. դատրոնին տէրը համոզեցին: Յաջող ելոյթ մը ունեցաւ. Հանդիսականները որոտնդոստ ծափահարեցին զինքը: Այդ օրէն սկսեալ բեմերուն սիրահատը դարձաւ:

Ինը տարեկանին «The Eight Lancaster» անուն խաղին մէջ երգեց բացառիկ յաջողութեամբ:

Տասնըմէկ տարեկանին Լոնտոնի Ձիարձակարանին (Hipodrom) մէջ «Giddy Ostende» անուն խաղին դերը ստանձնեց:

Ձեռք ձգած յաջողութիւններուն՝ ուրախութիւնը անբացատրելի էր. միշտ աւելի լաւը կատարելու փափաքը կ’արթննար իր մէջ:

Մեծ ցաւ կը զգար մօրը մասին. Խեղճ կինը խելագարեցաւ ու առանձինն ապրիլ սկսաւ, դարմանուիլ ալ չ’ուզեց:

Չարլին մինչեւ քսանչորս տարեկան Անգլիոյ մէջ ապրեցաւ. մնջկատակներ ալ ցուցադրեց եւ իր ապրուստը ապահովեց:

Ընկերը՝ «Fred Karno» Նիւ Եորք տարաւ Չարլին, որպէսզի աւելի յառաջանայ իր ասպարէզին մէջ: Հոն ծանօթացուց «Mack Senet»ի հետ որ շարժանկարի վարիչ էր: Մեծ գոհունակութեամբ ընդունեց այս վարիչին առաջարկը եւ եղաւ գլխաաւոր դերասանը «Making a Living» անուն խաղին: (1914)

Hollywood ի մէջ նշանաւոր դերասան մը դարձաւ եւ գլխաւոր դեր ստանձնեց երեսուներկու շարժանկարի խաղերուն մէջ:

1915ին Չարլին աշխատեցաւ «Essanay»ի հետ որ շարժանկարի արտադրիչ էր ու անոր ալ վարիչը «Jacques Haik»:

Ամերիկայի մէջ արժանացաւ «Պետական Արուեստագէտ»ի տիտղոսին:(1918)

Հինգ տարի վերջ հոյակապ աշխատանոց մը կազմեց եւ եղաւ շարժանկարի վարիչ: Անթիւ խաղերու ժապաւէններ պատրաստեց ու հասաւ յաջողութեան գագաթնակէտին: Մասնայատկութիւն մը ունէր ամէն խաղին նոր աղջիկ մը հասցնել ամենայն վարպետութեամբ: Շատ մը նշանաւոր դերասանուհիներ Չարլիին կը պարտին իրենց յաջողութիւնը:

«Oscar»ի մրցնակը կը շահի 1926ին ընդգրկելով գրագիր, արտադրիչ(yapımcı),վարիչ(yönetmen),դերակատար(oyuncu) ճիւղերը «Circus» անուն ժապաւէնով:

 1943ին օրաթերթերը կ’արձագանգեն Չարլի Չափլին տասնըչորրորդ ամուսնութիւնը եւ ութերորդ զաւակին ծնունդը:

Քաղաքական կարգ մը պատճառներով՝ Ամերիկայի սահմաններէն դուրս ելլելու կը ստիպեն զինքը ու կը վերադառնայ Զուիցերիա:

1964ին իր յուշերը գրի կ’առնէ ու գրքի մը մէջ կ’ամփոփէ:

Տասը տարի վերջ Չարլին, էն հրաւէր մը կը ստանայ եւ իրեն կը յանձնեն «Պատուոյ Օսքար» անուն մրցանակ մը: Ունի նաեւ «Կատակերգակներու Հանճարը» տիտղոսը:

Զուիցերիոյ մէջկը մահանայ ութսունութը տարեկանին: Կարգ մը անձեր դիակը կը գողնան. ոստիկանները զայն կը գտնեն ու դարձեալ կը թաղեն: Գողութեան պատճառը անհասկնալի կը դառնայ:

Չարլիին հոյակապ աշխատանոցը թանգարանի կը վերածուի:

Չարլի Չափլին՝ աշխարհահրչակ հարիւր դերասաններու ցանկին մէջ առաջին կարգը կը գրաւէ:

Յակոբ  Պարոնեան (1841-1892)

ԺԹ. դարու Հայ երգիծական գրականութեան արքան է:

Հրատարակած է երգիծական թերթեր. եղած է խմբագիր «Եփրատ», «Մեղու», «Թատրոն» եւ «Խիկար» անուն ժամանակակից թերթերուն:

Իրապաշտ է. շատ պարզ լեզուով մը հիւսած է իր գործերը:

Զօրաւոր երգիծականը քառասունի մօտ կենդանագրեր ամփոփած է «Ազգային Ջոջեր» անուն հանճարեղ հատորին մէջ:

Ինքնօգնութեամբ սորված է Ֆրանսերէն, Իտալերէն եւ Յունարէն: Ունի բազմաթիւ քրոնիկներ, վէպեր, պատմուածքներ, թատերախաղեր եւլն. որոնք թարգմանուեցան այլ լեզուներու: Ան արժանի եղած է կոչուելու «Համաշխարհային երգիծական գրականութեան գլխաւոր ներկայացուցիչը»:

Պարոնեանի համար երգիծանքը՝ հիմնական ապրում, հոգեկան աղբիւր, սրատեսութիւն եւ մարդիկ ու դէմքեր ճանչնալու հոգեկան պատրաստութիւն է:

Հայ Գրականութեան Ոսկեդարու  ( Ե . Դար )  գրող ու պատմիչ է :

« Ագաթանգեղոս »  բառը , Յունարէն է . կը  նշանակէ , «բարի հրեշտակ , պատկամաբեր »:                            Ուսած է Հոռոմ  եւ  Յոյն  դպրութիւն,  ապա  դարձած՝   քարտուղարը  Հայոց  Տրդատ  Թագաւորին:                                 

 Մեր հնագոյն Պատմիչներէն է  «Ագաթանգեղոս » :               

 Ան գրած է « Հայոց  Պատմոգթիւն » ը   ո՛չ  միայն  իր  ժամանակի  այլ  նախընթաց  դարերունը  ամենայն մանրամասնութեամբ :

          Տարակոյս չկայ թէտ այս գործին բնագիրը Յունարէն կամ Լատիներէն  է  յետոյ  Հայերէնի թարգմանուած:  Թարգմանիչը  հաւանաբար  Ե.  Դարու մատենագիրներէն   «Կորիւն » ն  է:   «ԱԳԱԹԱՆԳԵՂՈՍ » ի  երկին  պատմական արժէքըտ  իբր  թանկագին   կայ  ու  կը  մնայ.  որովհետեւ  այդ  շրջանի մեր պատմութիւնը ստոյգ կերպով մեզի փոխանցող ուրիշ ոեւէ վաւերական  աղբիւր  չունինք:  

Գործը  կը բաղկանայ  չորս  մասերէ. 

 Ա -  Բուն  Պատմաբանը 

 Բ -  Վկայականութիւն  Սուրբ  Գրիգորի

Գ -  Վկայականութիւն  Սուրբ  Հռիփսիմեանց

Դ -  Վարդապետութիւն  Սուրբ  Գրիգորի                         

                     Ինչպէս  Պատմական,   ունի   գրական -  գեղարուեստական  մեծ արժէք  իր  բովանդակութեամբ:    

               «Միքատոյին  Ցպիկները»       

     Դարեր առաջ, Չնաստանի   Իշխանները  պալատին մէջ հրէշ մը ունէին: Իշխանը ստիպուած էր զանազան խաղերով զուարճացնել իր հրէշը:

      Իշխաններէն մէկը, օր մը կը ձանձրանայ այս խաղերէն եւ ձեռքին մէջ պահած Ցպիկները բարկութեամբ հրէշին առջեւ կը նետէ: Միջոց մը վերջ Իշխանը, իր այս վարմունքին կը զղջայ եւ կը սկսի  ցպիկները  մի առ մի հաւաքել: Հրէշը հետաքրքիր կը հետեւի իշխանին:

      Իշխանը կը զգայ, որ հրէշը շատ կը զուարճանայ, ամէն անգամուն տարբեր  ձեւերով կը հաւաքէ ցրուած  ցպիկները, նոյնիսկ ինքնիրեն օրէնքներ կը դնէ: Խաղի միջոցին ինք ալ հրէշին նման կը զուարճանայ:

      Չինացի  Իշխանները կը կոչուէին   «Միքատօ», այս պատճառով Իշխանը, հնարած խաղին  « Միքատոյին  Ցպիկները » անունը կու  տայ:

      Խաղը կը հասնի մինչեւ մեր օրերը, որ շատ հաճոյակատար է:

   « Միքատոյին  Ցպիկները»  41  հատ են եւ իրենց  արժէքին փոխարէն գունաւոր գիծեր կը կրեն:

Այսպէս՝

      1 կարմիր, 1 կապոյտ                   գծաւորները     2 ական արժէք ունին

      1  կարմիր, 1 դեղին,  1կապոյտ            »                3       »          »          »

      3  կարմիր,  2  կապոյտ                           »                5       »          »          » 

      1  կարմիր,  2   կապոյտ                          »              10        »          »         »

       «Շանկայ»  կոչուած  կապոյտ զսպանակաձեւ  գծաւորը ՝  20  արժէք  ունի:

       41  ցպիկին  արժէքներուն գումարըտ 170  է:

      Այս խաղը երկու կամ աւելի մասնակից  կրնայ ունենալ: Մասնակիցներէն  մէկը  41  ցպիկները ափին մէջ կ’առնէ. միւսները աչքերնին կը փակեն եւ մէկ մէկ   ցպիկ կը  քաշեն յետոյ աչքերը կը բանան. ով որ ամէնէն բարձր արժէքին տէր է, առաջնակարգ  ըլլալու  իրաւունքը  կը շահի: Ցպիկները  ափին  մէջ  կ’առնէ  ու  սեղանին  վրայ կը  կեցնէ. Յետոյ յանկարծ ափը կը բանայ  ցպիկները կը   ցրուին ու կը սկսի զանոնք մի  առ  մի  հաւաքել – միմիայն  մատներով – պայմանաւ, որ միւս ցպիկները չշարժին: Եթէ  թեթեւ մը նոյնիսկ  շարժին, խաղը յաջորդին կ’անցնի:

      Խաղը կը շարունակուի մինչեւ, որ սեղանին վրայ  ցրուած  ցպիկները հատնին:

      Խաղէ մը վերջ մասնակիցները, իրենց  շահած   ցպիկներուն արժէքները կը գումարեն  եւ սիւնակներու  մէջ  կը նշանակեն: Այսպէս խաղը քանի մը անգամ կը շարունակուի. երբ վերջ տրուի, սիւնակներու մէջ արձանագրուած արժէքները անջատաբար կը գումարուին. ամէնէն բարձր գումարը ով, որ ունի խաղը կը շահի:

      Բարի զուարճութիւն բոլորիդ:

      « Միքատոյին  Ցպիկներ»ը  դուք ալ կրնաք պատրաստել, միս խորովելու համար  վաճառուող փայտէ  ցպիկները ներկելով:        Խաղի   ընթացքին, «Շանկայ»ը    ձեռք անցընողը, բախտաւոր է. որովհետեւ  այս  ցպիկին  օգնութեամբ  կրնայ  նետել  կամ  քաշել  միւս   ցպիկները:     

 Քրիստոնեայ – Քրիստոսի  աշակերտ

 Քրիստոս – ա) Օծուած . բ)Ոսկի

 Յիսուս Քրիստոս- Աստուծոյ  Որդին

Դաւիթ – Սիրելի, սիրեցեալ

Մեսիա – Օծեալ ,Քրիստոս , Փրկիչ

Միածին – Հայր Աստուծմէ  Ծնած ( Յիսուս  Քրիստոս)

Մարիամ – Լուսաւորեալ. բ) պարկեշտ  համեստ  կին.  գ) աղախին  ( ծառայ )

Ալէլուիա – Օրհնեցէ՜ք   տէրը

Օ՜րթի – Ոտքի  ելէ՛ք

Պռօսխումէ – Ուշադրութիւն  ընե՛նք

Ծաղկազարդ – Քրիստոսի   Երուսաղէմ  հանդիսական մուտքը:Հաւատացեալները   իրենց   հագուստները ճամբուն վրայ կը փռէին, ձիթենիի  եւ  արմաւենիի ոստեր բռնածտ ուրախութեամբ  կ’աղաղակէին.  

«Ովսաննա՛, Դաւիթի որդին, օրհնեալ ըլլայ  ան  որ Աստուծոյ  անունով  կու  գայ»:

Ովսաննա՛ – Գովեցէ՛ք  տէրը

Ցիթենի – Ցիթապտուղի ծառ

Արմաւենի – Հսկայ տերեւներով պտղատու ծառ մը (հուրմայ )

ԱՒԱԳ  ՕՐԵՐ – Ծաղկազարդին  յաջորդող  Երկուշաբթիէն  մինչեւ  Ս. Զատիկ  տեւող  շրջանը, կը կոչուի  «Աւագ  կամ  Մեծ  Շաբաթ»:  

Որովհետեւ, այդ օրերուն  Եկեղեցին  կը յիշատակէ, Յիսուսի  երկրաւոր կեանքին վերջին  ընթրիքը, մատնութիւնը, չարչարանքը, խաչելութիւնն  ու  թաղումը: 

Ղենջակ – ա) Մէջքին  փաթթուող  լաթ. բ) տեսակ մը Եկեղեցական գոգնոց.  գ) Անձեռոց, սրբիչ

Ոտնլուայ – Յիսուս, վերջին ընթրիքէն առաջ ՝  խոնարհութեան օրինակ մը տալու համար, ղենջակ մը կապեց  մէջքին  եւ սկսաւ իր աշակերտներուն  ոտքը  լուալ եւ ղենջակով  սրբել: Յետոյ ըսաւ.

  -Գիտէ՞ք  ի՞նչ  ըրի  ձեզի. դուք զիս  Վարդապետ  եւ  Տէր  կը կոչէք. այնպէս  ալ եմ: Ուրեմն  ես  ձեզի  օրինակ տուի, դուք ալ նոյնը  ըրէ՛ք:

Յարութիւն առնել – Մեռեալի մը վերստին կենդանանալը  (Յիսուս  Յարութիւն առաւ )

Զատիկ – Քրիստոնեաներուն  Մեծ  Տօնը. Ի  յիշատակտ Յիսուսի  Յարութեան 

Համբարձում – Զատիկէն  40  օր ետքտ  Ձիթենեաց   Լերան  վրայ, Յիսուս  մարմնով  երկինք  բարձրացաւ , առաքեալներուն  աչքին  առջեւ: 

Այդ  լեռը  յետագային  կոչուեցաւ՝   « Համբարձման  Լեռ » : Յիսուսի երկինք բարձրանալուն  եւ  իր Հօրը  աջ կողմը  նստելուն  յիշատակի  օրն  է  ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄԸ:

ԾԱՂԻԿՆԵՐՈՒ   ԱՇԽԱՐՀԷՆ

             Կ’ուզեմ  ձեզի  ալ  հաղորդել անոնք. Դուք  ալ  ծաղիկներու  տեսակներէն  օգտուելով  ձեր  զգացումները  կրնաք  յայտնել  ուրիշներուն:      

                Վարդան Մամիկոնեան Հայ զօրավար մըն էր:  451  թուականին Պարսիկներուն դէմ  պատերազմեցաւ,  պաշտպանելու համար Հայ կրօնքն ու Հայրենիքը:

         Պատերազմը տեղի ունեցաւ Ավարայրի դաշտին մէջ Տղմուտ Գետին եզերքը:

         Հայ ժողովուրդը այսօր սիրով ու հպարտութեամբ կը յիշէ Անոր անունը:

         Հինգշաբթի օր Վարդանանց  է. Մեր եկեղեցինէրուն մէջ Վարդանանցի Տօնը կը կատարուի:

         Կիրակի օր Բուն Բարեկենդան է: Բարեկենդան կը նշանակէ.  Մարդկային երջանկութիւն. այսինքն  ուրախ, զուարթ եւ շէն ապրիլ. Ինչպէս որ կ’ապրէին Ադամն ու Եւան դրախտին մէջ:

                                  ՍՐԲՈՑ  ՎԱՐԴԱՆԱՆՑ  ՏՕՆ   451                   Մենք Հայերս    301  թուին առաջին  Քրիստոնեայ  ազգը եղանք: Պարսիկները այդ շրջանին կրակապաշտ էին եւ անոնց թագաւորըտ  Յազկերտ Բ.  ուզեց  Հայերն ալ իրենց պէս կրակապաշտ դարձնել:  Ուստի հրաման մը հանեց,  որ ամբողջ Հայ ժողովուրդը չճանչնան Քրիստոսը ու պաշտեն կրակը:                  451 Մայիս 26 ին  Շաբաթ առաւօտ Հայաստանի  Տղմուտ Գետին  եզերքը՝  Աւարայրի Դաշտին վրայ Հայերու եւ Պարսիկներու միջեւ տեղի ունեցաւ Վարդանանց Պասերազմը:         Հայոց  բանակին գլուխը կը գտնուէր,  Հայաստանի իշխաններէն՝ Վարդան Մամիկոնեան Զօրավարը: Պատերազմի ընթացքին  հերոսաբար կռուեցաւ ու նահատակուեցաւ Քաջ Զօրավարը, իրեն հետ նահատակուեցան  1036 «վկայ» զինուորներ:

        Այսպէստ  Հայերը  թէ ազատ, թէ ալ Քրիստոնեայ մնացին:

        Սուրբ Ծննդեան եւ Սուրբ Զատկի տօներուն նման  Սրբոց Վարդանանց  տօնն ալ Հայերու Մեծ տօնն է:

         Սրբոց  Վարդանանց  տօնին առիթով՝ մեր եկեղեցիներուն մէջ տեղի կ’ունենան կրօնական տօնակատարութիւն:

ԲՈՒՆ  ԲԱՐԵԿԵՆԴԱՆ  ԿԱՄ ՄԵԾ  ԲԱՐԵԿԵՆԴԱՆ

           Սուրբ  Զատկի տօնէն եօթը Կիրակի առաջ Բուն Բարեկենդան է: Բարեկենդան կը նշանակէ. Բարի կենդանութիւն, ուրախութիւն, առատ ուտելիքներ վայելելու օր:

         Մարդիկ երբ ուրախ, զուարթ, շէն ապրին, երջանիկ կ’ըլլան: Այսպէս  կ’ապրէին Ադամ եւ Եւա դրախտին մէջ:

         Բուն Բարեկենդանի օրուան առթիւ  կը պատրաստեն ճոխ սեղաններ, զուարճութիւններ: Մարդիկ արտառոց  զգեստներ կը հագնին եւ դիմակներ կը դնեն:

         Այս տարի Բուն Բարեկենդանի թուականը   22  Փետրուար Կիրակի օրն է:

   Յովհաննէս  Շիրազ

            Բուն անունով Յովհաննէս Կարապետեան, որ լաւագոյն բանաստեղծներէն մէկն է մեր գրականութեան: Իր գործերը կը կրեն, դիւցազնական շունչ, քնարական խառնուածք, երաժշտական ոճ եւ պատկերաւոր լեզու: Նշանաւոր են իր այն բանաստեղծութիւնները որոնց  մէջ կը հիւսէ մօրը հանդէպ սնուցած սէրն ու պաշտամունքը:

         Երիտասարդ   տարիքին   արժանացաւ     «Պատուոյ Նշան» շքանշանին:     Դիւցազնական - հերոսական

  Ոճ - արտայայտելու եղանակ

 Քնարերգակ - սէր, վիշտ, ուրախութիւն երգող 

 Թէ երգերս աստղանան,Դու էլ պիտի ողջ երկրում

Վեր լուսնանաս յաւիտեան

Իմ ասեղաբոյլ երգերում: 

Աստղիկ անունդ՝ ասեղի պէս,

Իմ երգերի երկնքի

Ամենասուրբ աստղն է հեզ,

Ամենամեծն, իմ հոգի: